Bugun...


Salih YILMAZ

facebook-paylas
KUDÜS’ÜN PERDE ARKASI
Tarih: 06-12-2017 19:40:00 Güncelleme: 06-12-2017 19:40:00


 

Mescid-i Aksa… Kudüs… Ve Filistin… Meselenin özü bir ‘mabed’de gizli.

ABD’nin 1995’te söz verdiği, “Kudüs’ü Yahudi başkenti sayacağız” vaadi bugün gerçekleşmesi Ortadoğu’da bu zamana kadar yaşanmış krizlerin çok daha büyüğüne kapı açabilir.

Kudüs’ün şimdiki statüsü ve Donald Trump’ı verdiği sözün ne manaya geldiğine daha derinden bakmak gerekiyor.

ABD’nin 45’inci başkanı Donald Trump, Kudüs için İsrail’e söz vermiş ve ABD’nin İsrail’in başkenti olarak Tel Aviv’i değil, Kudüs’ü tanıyacağını söylemişti.

ABD’nin 45’inci başkanı Donald Trump, Kudüs için İsrail’e söz vermiş ve ABD’nin İsrail’in başkenti olarak Tel Aviv’i değil, Kudüs’ü tanıyacağını söylemişti.

 

Kudüs… ‘Filistin Meselesi’nin özü.

 

Hem Yahudiler, hem Hristiyanlar hem de Müslümanlar için kutsal şehir. Kudüs’ün kutsal olmasının sebebi, topraklarında barındırdığı Mescid-i Aksa.

 

Bilinen en eski mabedlerden birisi olan Mescid-i Aksa Müslümanların ilk kıblesi.

Ne yazık ki İslam dünyası Kudüs’ün önemini idrak edebilmiş değil. 1917 yılında başlayarak günümüze kadar uzanan Kudüs üzerinden yapılan planlar bitmek tükenmek bilmiyor. 1917’de Balfour Deklarasyonu aracılığıyla İngiliz eliyle işgal edilen Kudüs, geçen 100 yılda çok büyük badireler atlattı… İsrail o günden bu yana çeşitli bahanelerle ve kendi örgütleriyle Kudüs’ü Müslümanlardan arındırmak ve Yahudileştirmek için yoğun bir çaba içinde.

 

İsrail’in süratle işgal ettiği yer: Doğu Kudüs

İsrail, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) 242 ve 478 sayılı kanunlarına göre işgal altında sayılan Doğu Kudüs’te yaşayan Filistinlilerin evlerini yıkıyor ya da meskenlerinden tahliye ederek yerlerine Yahudi aileleri yerleştirmek suretiyle şehri adım adım Yahudileştiriyor. İşgal altındaki Doğu Kudüs ile Batı Kudüs’ü birbirinden ayıran yolun hemen kenarında, Mescid-i Aksa’ya yürüme mesafesindeki Şeyh Cerrah Mahallesi, İsrail’in Yahudileştirme politikasına son dönemde maruz kalan en önemli bölge sayılıyor.

 

Kudüs, bugünlerde ise, ABD’nin skandal kararıyla gündemimizde. ABD Başkanı Donald Trump, seçim kampanyası sırasında “Eğer başkan olursam, Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıyacağım” demişti. Trump’ın bugünlerde verdiği sözü yerine getirileceği konuşulurken, Kudüs’ün şu anki statüsüne ve bu kararın ne manaya geldiğine bakalım:

 

İngiltere, 1917’de, “Filistin topraklarında bir Yahudi devleti kurulması konusunda İngiliz hükümetinin kendilerine destek vereceğini” bildiren bir mektubu Siyonist liderine gönderiyor. İngilizlerin bu hamlesi, Ortadoğu’da büyük bir yangını başlatan ilk adım olarak görülüyor.

 

İngiltere Dışişleri Bakanı Balfour’un ismini taşıyan deklarasyon İngiliz hükümetinin Filistin topraklarında kurulmasını planladığı bir Yahudi devletine sonsuz desteğini vurguluyor.

1947’ye gelindiğinde, Birleşmiş Milletler, Filistin topraklarını Yahudiler ve Araplar arasında pay etmek üzere bir plan yayımladı. Planda, Kudüs’ün özel bir statüye tabi tutularak uluslararası toplumun kontrolüne verilmesi öngörülüyordu. Plan Arap liderler tarafından kabul edilmedi.

Ortadoğu siyasi tarihi ve uluslararası ilişkiler alanında uzman olan Prof. Dr. Cengiz Tomar, Yalova Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü öğretim üyesi

Şayet ABD söz verdiği gibi İsrail’deki elçiliğini Tel Aviv’den Kudüs’e naklederse, bu hareket bölgede tam bir atom bombası etkisi yaratır.

 

Ortadoğu siyasi tarihi ve uluslararası ilişkiler alanında uzman olan Prof. Dr. Cengiz Tomar, Kudüs’ün statüsünü tarihi bağlamda şöyle anlatıyor:

 

“1948 yılında İsrail bağımsızlığını ilan etti ve Arap-İsrail Savaşları başladı. Birleşmiş Milletler planında yüzde 55’i Yahudilere, yüzde 45’i ise Filistinlilere ayrılmış olan Filistin topraklarının, yüzde 78’i bu savaşın sonunda Yahudilerin eline geçti. Filistin topraklarının sadece yüzde 22’lik kısmı Müslümanların elinde kaldı.

 

Altı Gün Savaşları sırasında Mescid-i Aksa içerisinde bulunan işgal güçleri…

Bundan sonra Kudüs’ün doğusu özel statü kapsamında Ürdün’ün kontrolü altına geçti. Aynı zamanda 1967 Savaşı öncesi sınırları olarak bilinen bu bölünme, aslında iki devletli çözüm planlarının da temel tartışma konularından biri oldu. Batı Kudüs ise henüz 1950’de İsrail’in başkenti olarak ilan edilmişti.

 

1967 savaşında (Altı Gün Savaşı), Filistin topraklarının geri kalan yüzde 22’sini de işgal eden İsrail, Doğu Kudüs’ü tamamıyla kontrolü altına aldı, kendi kurduğu Kudüs belediyesinin sınırlarına dahil etti ve böylece şehrin tamamında hükümranlığını ilan etmiş oldu.”

 

Altı Gün Savaşları öncesinde İsrail’in toprak varlığı az iken, bu savaş sonucunda Filistin topraklarının yüzde 22’si hariç tüm bölümü İsrail tarafından işgal edildi. (BBC)

1980 yılında İsrail, kabul ettiği bir yasayla Kudüs’ü doğusuyla batısıyla İsrail’in “birleşik başkenti” ilan etti. Böylece Doğu Kudüs’ün ilhakı resmiyet kazanmış oldu. Buna karşılık BM Güvenlik Konseyi BMGK, 1980 yılında İsrail’in Doğu Kudüs’ü ilhak ederek başkent ilan etmesini geçersiz sayan 478 sayılı kararı kabul etti.

1988’de Filistin Ulusal Konseyi başkenti Doğu Kudüs olan Filistin Devleti’nin kuruluşunu ilan etti.

Şu anda Kudüs, doğusu Filistin devletinin, batısı İsrail’in elinde olan bir şehir olarak kabul ediliyor.

 

Müslümanlar, Yahudiler ve Hristiyanlar için kutsal kabul edilen tarihi Kudüs şehri, Filistin’in başkenti.

Ancak şehirde yaşayan Yahudi nüfusunun da fazla olması nedeniyle şehir Doğu Kudüs ve Batı Kudüs olmak üzere ikiye ayrılmış durumda. Şehirde iki farklı belediye bulunuyor. Filistin yönetimine bağlı olan Doğu Kudüs Zaki al-Ghul tarafından yönetilirken, İsrail yönetiminde bulunan Batı Kudüs Nir Barkat tarafından idare ediliyor. Dolayısıyla, Filistin’in başkenti olan Kudüs üzerinde İsrail de hak iddia ediyor ve kendisine ait olduğunu savunuyor. İsrail’in bölgeyi Yahudileştirme amacıyla Kudüs çevresine yeni yerler inşa ederek yerleşim politikasını büyük bir inat ve çabayla sürdürdüğü biliniyor.

 

Mescid-i Aksa, Kudüs’ün doğusundaki Eski Şehir bölgesinde yer alır. Mescid-i Aksa adlandırması, surlarla çevrili eski şehrin güney doğu köşesinin en uzak noktasına kadar uzanan, surla çevrili bölge içerisindeki alanın tamamı için kullanılır. Bu alanın yüzölçümü yaklaşık 144 dönüm olup, Kubbet-üs-Sahra, Kıble Mescidi ve sayısı 200’e ulaşan birçok esere sahiplik eder.

Mescid-i Aksa’nın statüsü ise, Ürdün Evkaf Bakanlığı yönetimi altında. Ama İsrail Kudüs’ü ilhak ettiğini iddia ettiği ettiği için efektif yönetim İsrail devleti otoritesi tarafından yapılıyor. Yani, Mescid-i Aksa’nın Ürdün hakimiyetinde bulunması fiili bir anlamdan öte, sembolik bir mana taşıyor.

 

ABD’nin Kudüs’ü İsrail’in başkenti sayması ne anlama geliyor?

ABD Başkanı Donald Trump, seçim kampanyası sırasında, “Eğer başkan olursam, Tel Aviv’deki ABD Büyükelçiliğini Kudüs’e taşıyacağım ve Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıyacağım” açıklamasını yapmıştı. İsrail ile resmi olarak çalışmaya başlayacağını belirten Trump açıklamasında, “İsrail ile çalışmaya başlamak için sabırsızlanıyorum.” şeklinde konuşmuştu.

 

ABD 6 ayda bir erteliyordu

ABD’nin Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıması ilk Trump tarafından ortaya atılmış bir iddia değil. 1995 yılında ABD, ‘Kudüs Büyükelçilik Yasası’ adıyla bir kanun çıkardı. Buna göre, İsrail’in başkenti Tel Aviv’deki büyükelçiliğini Kudüs’e taşıması öngörülüyordu. Ancak söz konusu yasa 21 senedir ABD başkanları Bill Clinton, George W. Bush ve Barack Obama’nın başkanlık dönemlerinde her 6 ayda bir “ulusal güvenlik” gerekçesiyle erteleniyordu. Bugün ise Trump’ın bu skandal vaadi gerçekleştireceği konuşuluyor.

 

Trump’ın bu vaadi gerçekleştirmesi Ortadoğu’da bugün yaşananlardan çok daha büyük bir krizi aralayabilir. Zira Kudüs, bölgede yaşayan dini ve etnik farklılıklar sebebiyle sürekli yeni bir kaosun eşiğinde. Trump’ın Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıması demek, İsrail’in yıllardır gayrimeşru olarak yaptığı işgale meşruiyet kazandırmak demek. Bu da, uluslararası toplumdan bir çekincesi bulunmayan İsrail’in elini daha da güçlendirecek.



Bu yazı 5405 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Medipol Başakşehir 17 10 2 5 22 8 35 +14
2 Galatasaray 18 9 4 5 36 21 32 +15
3 Yeni Malatyaspor 18 9 4 5 29 18 32 +11
4 Trabzonspor 17 8 4 5 32 22 29 +10
5 Kasımpaşa 17 9 6 2 37 28 29 +9
6 Beşiktaş 18 8 5 5 31 24 29 +7
7 Atiker Konyaspor 18 7 4 7 25 21 28 +4
8 Antalyaspor 18 8 6 4 19 21 28 -2
9 Sivasspor 17 6 5 6 24 23 24 +1
10 Göztepe 18 7 10 1 20 22 22 -2
11 Bursaspor 17 4 4 9 17 17 21 0
12 Kayserispor 18 5 8 5 15 25 20 -10
13 MKE Ankaragücü 18 6 10 2 17 32 20 -15
14 Alanyaspor 17 5 9 3 13 22 18 -9
15 Akhisarspor 18 4 9 5 20 29 17 -9
16 BB Erzurumspor 18 3 8 7 17 24 16 -7
17 Fenerbahçe 17 3 7 7 16 24 16 -8
18 Çaykur Rizespor 17 1 7 9 19 28 12 -9
Takım O G M B A Y P AV
1 Gençlerbirliği 8 7 0 1 19 2 22
2 Denizlispor 9 6 1 2 18 6 20
3 Ümraniyespor 9 6 2 1 13 7 19
4 Osmanlıspor FK 10 5 4 1 12 10 16
5 Eskişehirspor 9 4 1 4 10 8 16
6 Altınordu 9 4 2 3 14 7 15
7 Adana Demirspor 10 4 3 3 15 9 15
8 Hatayspor 9 4 2 3 11 5 15
9 Gazişehir Gaziantep FK 10 4 4 2 14 9 14
10 İstanbulspor 8 4 2 2 15 14 14
11 Adanaspor 8 3 2 3 11 7 12
12 Balıkesirspor Baltok 8 3 3 2 7 8 11
13 Giresunspor 8 3 4 1 10 11 10
14 Boluspor 8 2 3 3 9 9 9
15 Afjet Afyonspor 9 2 4 3 12 15 9
16 Elazığspor 8 2 4 2 11 14 8
17 Altay 8 2 5 1 8 10 7
18 Kardemir Karabükspor 9 0 7 2 5 19 2
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 8 7 0 1 21 3 22
2 Tuzlaspor 9 7 1 1 20 3 22
3 Menemen Belediyespor 10 6 1 3 23 13 21
4 Fatih Karagümrük 9 6 1 2 20 8 20
5 Şanlıurfaspor 8 5 0 3 11 5 18
6 Sivas Belediyespor 9 5 2 2 16 11 17
7 Kırklarelispor 9 4 1 4 14 7 16
8 Pendikspor 8 4 1 3 15 11 15
9 Tarsus İdman Yurdu 8 4 2 2 16 14 14
10 Etimesgut Belediyespor 8 3 1 4 10 8 13
11 Darıca Gençlerbirliği 9 3 3 3 8 6 12
12 Zonguldak Kömürspor 8 3 3 2 8 9 11
13 Bak Spor 9 2 3 4 9 14 10
14 Kahramanmaraşspor 9 3 5 1 6 11 10
15 Konya Anadolu Selçukspor 8 1 2 5 12 15 8
16 Bandırmaspor 8 2 4 2 7 10 8
17 Fethiyespor 10 1 4 5 7 14 8
18 Tokatspor 9 1 6 2 4 13 5
Takım O G M B A Y P AV
1 Şile Yıldızspor 8 6 2 0 21 6 18
2 Nevşehir Belediyespor 8 5 0 3 21 9 18
3 Nazilli Belediyespor 8 5 0 3 17 7 18
4 Hekimoğlu Trabzon 8 5 1 2 11 6 17
5 Karaköprü Belediyespor 8 5 2 1 15 8 16
6 Tire 1922 8 4 0 4 13 6 16
7 Silivrispor 9 5 3 1 11 5 16
8 Ergene Velimeşe 8 4 1 3 13 6 15
9 Kozan Belediyespor 8 3 1 4 10 7 13
10 Yomraspor 8 3 1 4 9 7 13
11 Batman Petrolspor 8 3 2 3 10 10 12
12 Artvin Hopaspor 8 2 1 5 7 3 11
13 Gebzespor 8 2 2 4 8 5 10
14 Büyükçekmece Tepecikspor 8 3 4 1 9 11 10
15 Erzin Belediyespor 8 2 3 3 12 10 9
16 Erbaaspor 8 0 4 4 4 8 4
17 Körfez Spor Kulübü 8 0 6 2 5 18 2
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 20/01/2019 Alanyaspor vs Sivasspor
 20/01/2019 Trabzonspor vs Medipol Başakşehir
 21/01/2019 Bursaspor vs Fenerbahçe
 21/01/2019 Kasımpaşa vs Çaykur Rizespor
 25/01/2019 Beşiktaş vs BB Erzurumspor
 26/01/2019 Kayserispor vs Bursaspor
 26/01/2019 Göztepe vs Galatasaray
 27/01/2019 Çaykur Rizespor vs Akhisarspor
 27/01/2019 Atiker Konyaspor vs Antalyaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 20/01/2019 Hatayspor vs Gençlerbirliği
 20/01/2019 Ümraniyespor vs Altay
 20/01/2019 Eskişehirspor vs Giresunspor
 20/01/2019 Altınordu vs Balıkesirspor Baltok
 21/01/2019 Elazığspor vs Adanaspor
 25/01/2019 Gençlerbirliği vs Altınordu
 26/01/2019 Denizlispor vs Adana Demirspor
 26/01/2019 İstanbulspor vs Gazişehir Gaziantep FK
 27/01/2019 Boluspor vs Elazığspor
 20/01/2019 Hatayspor - Gençlerbirliği Hatayspor ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Hatayspor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 20/01/2019 Kahramanmaraşspor vs Bandırmaspor
 20/01/2019 Sivas Belediyespor vs Pendikspor
 20/01/2019 Kırklarelispor vs Etimesgut Belediyespor
 20/01/2019 Tokatspor vs Darıca Gençlerbirliği
 20/01/2019 Tuzlaspor vs Konya Anadolu Selçukspor
 20/01/2019 Zonguldak Kömürspor vs Manisa BBSK
 26/01/2019 Pendikspor vs Zonguldak Kömürspor
 27/01/2019 Şanlıurfaspor vs Kahramanmaraşspor
 27/01/2019 Bandırmaspor vs Sivas Belediyespor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 20/01/2019 Artvin Hopaspor vs Körfez Spor Kulübü
 20/01/2019 Karaköprü Belediyespor vs Batman Petrolspor
 20/01/2019 Ergene Velimeşe vs Erbaaspor
 20/01/2019 Gebzespor vs Şile Yıldızspor
 20/01/2019 Kozan Belediyespor vs Erzin Belediyespor
 20/01/2019 Nevşehir Belediyespor vs Yomraspor
 20/01/2019 Tire 1922 vs Büyükçekmece Tepecikspor
 26/01/2019 Yomraspor vs Karaköprü Belediyespor
 20/01/2019 Tire 1922 - Büyükçekmece Tepecikspor Tire 1922 ligde evindeki son 8 maçında hiç kaybetmedi  Tire 1922 yenilmez
 20/01/2019 Artvin Hopaspor - Körfez Spor Kulübü Körfez Spor Kulübü ligdeki son 16 maçında hiç kazanamadı  Artvin Hopaspor yenilmez
NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
HABER ARA
YUKARI